Reliekschrijn van Japanse kom


objectnummer2432-13
objectnaamdekselkom
dateringeind 19e eeuw
materiaalporselein ; steen (meteoriet?) ; textiel, katoen; gefossiliseerd koraal ?
afmetingenH 11 cm ; Dm pot 10,5 cm ; L steen 3,5 cm ; B steen 2,5 cm
verwerving 1939 OCEAN aankoop
geografische herkomst Irian Jaya
culturele herkomst Waigeo







Deze kom van blauw porselein is van Japanse origine. In de kom zit een opgerolde katoenen doek, die dient als 'nest' voor een bruine eivormige steen. Op de bodem van het potje ligt een klokvormig fossiel.

Dankzij de verzamelaar weten we dat dit 'ei' vereerd werd als het 'kind van de steen'. Het verhaal gaat dat de Biakse held Sekfamneri dit ei, samen met vijf andere eieren, gevonden had in het oevergras van de Wai Kew rivier op het eiland Waigeo. Uit vijf eieren werden mensenkinderen geboren, vier jongens en een meisje. Eén ei versteende echter. Voor het versteende ei werd een tempeltje gebouwd aan een zijrivier van de Wai Kew. Dit heiligdom werd beheerd door priesters uit twee familiegroepen: de Wawjai en de Kawe. De Kawe scheidden zich af en trokken naar de noordwestkust van Waigeo. De steen bleef op zijn plaats in het tempeltje.
Daar vlakbij had een Kawe-priester echter een andere, kleinere, steen gevonden. De Kawe namen dit 'kind van de steen' mee en brachten hem onder in deze kom, bij wijze van tempeltje.

De kom is waarschijnlijk vervaardigd in Arita, in het westen van Japan, en was oorspronkelijk bedoeld als voedselkom. Hij is wellicht door Chinese handelaren naar Indonesië meegenomen en langs die weg op Nieuw-Guinea terechtgekomen. Al eeuwenlang bestaan er intensieve contacten tussen Noordwest Nieuw-Guinea en eilanden in Oost-Indonesië, vooral de Molukken. Porselein bleef echter een schaars en kostbaar importproduct en kreeg daarom vaak een ceremoniële rol, zoals in dit geval als tempeltje.