Tabakszak


objectnummer3603-30
objectnaamzak, tabakszak
dateringmidden 18e-begin 19e eeuw
materiaalleer, zeemleer ; zijde ; hertshoorn ; ---
afmetingen10.5 x 10.5 cm
verwerving 1959 JAPAN aankoop
geografische herkomst Japan
culturele herkomst Japans







Een leren tabakszak versierd met enkele westerse letters. Aan het koord dat de zak dichthoudt, zit een knoop van hertshoorn, waarin het karakter Mune of So - waarschijnlijk een deel van een naam - is ingesneden. Aan het uiteinde van het koord zit een netsuke (gordelknoop) in de vorm van een hond of geit met aan de onderzijde een zegel.

De eerste westerlingen die voet aan wal zetten in Japan, waren Portugezen. Zij introduceerden halverwege de zestiende eeuw de tabak en het westerse schrift. Maar het waren de Hollanders die in de zeventiende eeuw het alleenrecht op de Japanse handel verworven. De boeken uit Nederland en de nieuwtjes die de scheepslui meebrachten, waren twee eeuwen lang het enige venster van Japan op de wereld. Veel geleerden namen daarom de moeite om Nederlands te leren. Nederlands werd de taal van de wetenschap.

Het is niet waarschijnlijk dat de maker van deze tabakszak Nederlands begreep. Hij heeft lukraak enkele letters gekopieerd. Maar wellicht was de gebruiker een geleerde Hollandoloog, die door middel van deze tabakszak zijn geleerdheid en vooruitstrevendheid wilde tonen.