Prauwvoorstevenornament


objectnummer3790-181
objectnaamprauwvoorstevenornament
datering1961
materiaalhout ; kalk ; rode oker
afmetingenL 65 cm
verwerving 1961 OCEAN aankoop
geografische herkomst Merauke- district
culturele herkomst Amanamkai







Dit sierstuk is bedoeld voor de voorsteven van een prauw. De Asmat houtsnijder Matjemos heeft het gesneden uit de wortel van een mangroveboom. De krul-motieven van het middenstuk heten was. De vorm ervan is mogelijk ontleend aan de nautilus-schelp, die het symbool is van een schedel. In de bovenrand heeft Matjemos vijf mensenhoofden uitgesneden, afgewisseld met vijf kopjes van de zwarte koningskaketoe. De mensenhoofden stellen voorouders voor. De kop van de zwarte koningskaketoe is een koppensnellerssymbool. Deze symbolen vinden we dikwijls op de voorstevens van de ceremoniële prauwen, die vroeger werden gebruikt in de oorlogvoering.

De voorstevens worden gewoonlijk in één stuk met de prauw gesneden. Maar de in ajour uitgesneden sierstukken worden apart gemaakt en pas daarna aan de voorsteven van de prauw bevestigd. Na gebruik wordt de voorstevenversiering van de boot afgehaald en bewaard voor een volgende tocht.

Het hier getoonde prauwvoorstevenornament heeft nooit op een prauw gezeten. Matjemos heeft het speciaal voor dr. A.A. Gerbrands gemaakt, in het kader van diens onderzoek naar de individualiteit van de houtsnijder. Het houtsnijwerk toont de soepele, vloeiende lijnvoering, de sierlijkheid en het ritme, die karakteristiek zijn voor het werk van Matjemos.