Halsketting van turkoois

objectnummer	4115-1
objectnaam	halsketting ; snoer, halssnoer
datering	1880-1920
materiaal	turkoois ; schelpkralen ; koraalkralen ; katoendraad
afmetingen	L. 52.0 cm ; Dm 27
verwerving	1966 NAMER aankoop
geografische herkomst	U.S.A:regionaal
culturele herkomst	Navajo

Lang vóór de komst van de Europeanen droegen de Indiaanse bewoners van het Zuidwesten al halskettingen van schelpen, koraal en kostbare steensoorten, zoals mica. Het waren niet alleen sieraden, maar ook tekenen van status en rijkdom. De meeste materialen verkregen ze door handel. Koraal en schelp werden aangevoerd van de kust van de Stille Oceaan en de Golf van Mexico. Turkoois, een halfedelsteen in allerlei kleuren van groen tot blauw, werd op een aantal plaatsen gevonden, zoals in Nevada, in de zuidelijke uitlopers van de Rocky Mountains in Colorado, in New Mexico en Arizona.

De Navajos, die vanaf 1400 het Zuidwesten binnendrongen, lieten zich inspireren door deze sieraden van hun Pueblo-buren en maakten vooral halssieraden van turkoois. Kleine strengen turkoois, zogenaamde jaclas, dienden oorspronkelijk als oorringen, later als hangers aan halskettingen. Tegenwoordig zijn de Navajo-sieraden van turkoois wereldwijd bekend en geliefd. Helaas zijn ze gemakkelijk te imiteren. Er worden heel wat namaak-sieraden verkocht, die in het buitenland machinaal zijn gemaakt van synthetische turkoois. Indiaanse organisaties ijveren voor bescherming van de authentieke, ambachtelijk gemaakte sieraden, die voor veel Navajos een belangrijke inkomstenbron zijn.