Geaderde stekelhoren voor het eerst op het Nederlandse strand
door Thijs de Boer
Pieter Kruse uit Heemstede is een verwoed schelpenverzamelaar, maar ook voor andere zaken uit de natuur heeft hij belangstelling. Zijn kamer in De Hartenkamp heeft dan ook veel weg van een natuurmuseum. Tijdens een strandwandeling met zijn vader op zondag 11 december 2011 tussen Zandvoort en Bloemendaal vond hij een schelp die hij niet direct kon thuisbrengen. Navraag bij mede-deskundigen leerde al snel dat het hier om een schelp van de geaderde stekelhoren Rapana venosa ging.
Foto: Pieter Kruse met allereerste geaderde stekelhoren van het Nederlandse strand.
De geaderde stekelhoren is een slak die van oorsprong voorkomt in de Gele Zee en de Japanse Zee. Al rond 1940 werd de soort ook ontdekt in de Zwarte Zee en vandaar zette de soort zijn opmars voort: in 1974 werd de soort vastgesteld in de Middellandse Zee en later (1998) ook langs de Atlantische kust van Frankrijk bij Quiberon. Inmiddels komt de soort al voor langs de kusten van Uruguay en Argentinië en langs de oostkust van de Verenigde Staten. De slak heeft tweekleppige schelpdieren op het menu staan en schelpdiervissers zijn dan ook nooit blij met zijn komst.
Close up van geaderde stekelhoren.
In 2005 trof Klaas Post van het Natuurmuseum Rotterdam een levend dier aan op een viskotter in de haven van Stellendam. Die bleek opgevist te zijn in de Noordzee, ten westen van Scheveningen. In hetzelfde jaar werd ten westen van Oostende (België) een eveneens levend dier opgevist.
Daarna was het lange tijd stil rond deze expansieve soort tot de scherpe ogen van Pieter het allereerste exemplaar van het Nederlandse strand ontdekten! En nu? Naar het strand en op zoek naar nummer twee!
Literatuur:
Ghisotti, F., 1974. Rapana venosa (Valenciennes), nuova ospite Adriatica? Conchiglie 10: 125-126.
Kerckhof, F., Robert J. Vink, Dennis C. Nieweg & Johannes N.J. Post, 2006. The veined whelk Rapana venosa has reached the North Sea. Aquatic invasions 1: 35-37.
Vink, Robert & Hans Post, 2005. Rapana venosa: een nieuwe exoot voor Nederland. Straatgras 17(3): 49.
